Fuar terimleri sözlüğü
Parselden ada standa, DYS'den ATA Karnesi'ne, shell scheme'den rigging'e: fuar sözleşmelerinde, şartnamelerde ve destek mevzuatında geçen terimlerin kısa ve doğru karşılıkları.
Terimler konu başlıklarına göre gruplandı; her terimin ayrıntısı rehberin ilgili bölümünde. Rehberin başına dönmek için fuar katılımcı rehberi sayfasını kullanın.
01
Parsel ve stand
- Parsel. Organizatörden kiralanan, yerleşim planında numarası olan alan; metrekare ve açık cephe sayısıyla tanımlanır.
- Sıra stand (row). Tek cephesi koridora açık, iki yanı ve arkası komşu standlara bitişik parsel.
- Köşe stand (corner). İki cephesi koridora açık parsel; iki koridorun kesiştiği noktada.
- Yarımada (peninsula). Üç cephesi açık, yalnızca arkası komşuya bitişik parsel.
- Ada stand (island). Dört cephesi de koridora açık parsel; çoğunlukla büyük ve yüksek yapıya izin verilen alan.
- Shell scheme (hazır stand). Organizatörün parsel kirasıyla birlikte ya da ek ücretle sunduğu standart duvar, alınlık, halı ve aydınlatma paketi.
- Boş alan (space only / raw space). Yalnızca zemin kiralanan, standı katılımcının kendi firmasına yaptırdığı seçenek.
- Sistem stand. Alüminyum profil (maxima gibi) ve panellerle kurulan, zarar görmeden sökülüp kurulabilen stand; Tüyap'ın "modüler sistem" tanımı bu yapıları kapsar.
- Ahşap özel tasarım. Atölyede ahşap iskelet ve boyalı ya da kaplamalı yüzeylerle parsele özel üretilen stand.
- Çift katlı (double decker). Üzerinde ikinci kat bulunan stand; çelik taşıyıcı ve mühendis onayı ister.
- Açık cephe oranı. Koridora bakan cephenin kapalı duvar olmayan payı; Tüyap'ta en az yüzde 40.
- Alınlık (fascia). Standın üst kenarında firma adının yazıldığı bant; hazır standlarda standarttır.
02
Organizatör ve katılım
- Organizatör. Fuarı düzenleyen, parsel satan ve şartnameyi yazan şirket; Türkiye'de TOBB yetki belgesi gerekir.
- Fuar merkezi. Salonların sahibi (Tüyap, CNR Expo, Messe Düsseldorf); altyapı kurallarını koyar.
- Katılımcı el kitabı (exhibitor manual). Organizatörün teknik şartname, takvim, sipariş formları ve kuralları içeren belgesi.
- Milli katılım. Ticaret Bakanlığı'nın görevlendirdiği organizatörün düzenlediği Türkiye pavyonuna toplu katılım.
- Bireysel katılım. Fuarın ana organizatörüyle doğrudan sözleşme yaparak katılım; destek için fuarın bireysel katılım listesinde olması gerekir.
- Prestijli fuar. Son üç edisyonundan birinde en az 500 katılımcı ve 25.000 ziyaretçiye ulaşmış, Bakanlık listesine alınmış ve yüksek üst limitle desteklenen fuar.
- Sektörel fuar / genel fuar. Tek sektöre odaklı fuar ile birçok sektörü kapsayan fuar; destek üst limitleri farklıdır.
- Erken kayıt (early bird). Belirli tarihe kadar yapılan başvuruya uygulanan indirimli parsel bedeli ve parsel seçme önceliği.
- Gözlemci. Bakanlık ya da İBGS tarafından fuara gönderilen, katılımcı listesini ve raporu düzenleyen görevli.
- UFI onaylı istatistik. Uluslararası Fuarlar Birliği kurallarına göre bağımsız denetlenmiş katılımcı ve ziyaretçi sayıları.
Aklınızda kalan bir soru mu var?
Hangi aşamada olursanız olun, telefonla ya da WhatsApp üzerinden on dakikada yol gösterelim. Teklif istemek zorunda değilsiniz; ilk fuarına hazırlanan bir firmanın sorusunu cevaplamak bizim için de işin parçasıdır.
03
Destek ve belgeler
- 5973 sayılı Karar. 17 Ağustos 2022 tarihli İhracat Destekleri Hakkında Cumhurbaşkanı Kararı; fuar destekleri 7. ve 8. maddelerindedir.
- Genelge. Fuar Desteklerine İlişkin Genelge; Karar'ın uygulama kurallarını, belge listelerini (EK-1, EK-2) ve süreleri belirler.
- DYS. Destek Yönetim Sistemi; Ticaret Bakanlığı destek başvurularının yapıldığı çevrimiçi sistem.
- İBGS. İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği; bireysel katılım başvurularını inceleyen merci.
- Desteğe esas tutar. Bakanlığın her yurt dışı fuar için belirlediği, metrekare başına destek hesabına esas TL tutarı.
- Üst limit. Fuar başına ödenebilecek azami destek; her yıl başında Bakanlıkça güncellenir.
- Kapasite raporu. Sanayi ya da ticaret odasından alınan, üretim faaliyetini belgeleyen rapor; destek dosyasının temel belgesi.
- Pazarlamacı. Üretici olmayan, bir üreticiyle pazarlama sözleşmesi üzerinden fuara katılan ve destek alan şirket.
- Stand harcaması detay yazısı. Stand firmasının kaşeli imzalı, kalemleri ve tutarları gösteren yazısı; faturanın ekidir.
- TİM. Türkiye İhracatçılar Meclisi; ihracatçı birliklerinin çatı kuruluşu.
- KOSGEB. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi; KOBİ'ler için ayrı fuar desteği programı vardır.
04
Nakliye ve gümrük
- ATA Karnesi. TOBB'un odalar aracılığıyla düzenlediği, fuar eşyasının üye ülkelerde vergisiz geçici ithalini sağlayan uluslararası gümrük belgesi; bir yıl geçerli.
- ATAK. TOBB'un ATA Karnesi başvurularının e-imzayla yapıldığı çevrimiçi sistemi.
- Geçici ihracat. Fuarda sergilenmek üzere eşyanın gümrük beyannamesiyle geçici olarak yurt dışına çıkarılması ve geri getirilmesi rejimi.
- Kesin ihracat. Geri gelmeyecek eşyanın ihracı; fuarda satılan ürün bu rejime döner.
- Proforma fatura. Ticari satış olmaksızın eşyanın değerini gösteren fatura; gümrük ve karne işlemlerinde kullanılır.
- Resmi nakliyeci (official forwarder). Fuar merkezinin ya da organizatörün salon içi taşıma, forklift ve boş kap depolama için yetkilendirdiği lojistik firması.
- Boş kap (empties). Ürün ve stand malzemesinin ambalajı, kasası ve paleti; fuar sırasında standda tutulamaz.
- Nakliye şartnamesi. Milli katılımda organizatörün nakliyeci ve katılımcılar için yayımladığı teslim, depolama ve belge kuralları.
- Ayniyat tespiti. Geçici ihracatla giden eşyanın dönüşte aynı eşya olduğunun gümrükçe kontrolü.
05
Kurulum ve teknik
- Kurulum penceresi. Organizatörün stand kurulumu için açtığı gün ve saat aralığı; söküm penceresi kapanıştan sonraki karşılığıdır.
- Rampa randevusu. Kurulum günü araçların yükleme rampasına alındığı saat dilimi; plaka kaydı gerekir.
- Stand onayı. Fuar idaresinin, projeyi şartnameye göre inceleyip kuruluma izin vermesi.
- SİM. Serbest inşaat mühendisliği belgesi; Tüyap'ta 4 metre üstü ve çift katlı standların onayı bu belgeye sahip mühendisten alınır.
- Rigging (asma yük). Tavan konstrüksiyonundan asılan aydınlatma, grafik ya da yapı; yalnızca fuar merkezinin anlaşmalı firmasıyla ve statik hesapla yapılır.
- B1. Alman DIN 4102 standardında "zor alevlenir" sınıfı; Alman fuarlarında halı, kumaş ve ahşap için belge istenir. Türkiye'de karşılığı alev geciktirici (FR) tekstil şartıdır.
- MYK belgesi. Mesleki Yeterlilik Kurumu belgesi; fuar alanında elektrik bağlantısı yalnızca bu belgeye sahip elektrikçilerce yapılır.
- Kaçak akım rölesi. Standın elektrik panosunda zorunlu koruma cihazı.
- İSG portalı. Fuar merkezinin kurulum ve söküm çalışanlarının yasal evraklarını yüklediği iş sağlığı ve güvenliği kayıt sistemi.
- Zemin yükü. Salon zemininin metrekare başına taşıyabileceği ağırlık; ağır makine yerleşimini belirler.
- Sıfır atık. Kurulum ve sökümde alanda atık malzeme bırakılmaması kuralı.
- Teslim tutanağı. Standın çizime uygun ve çalışır halde teslim edildiğini kayda geçiren, katılımcı ve stand firmasının imzaladığı belge.
06
Sık sorulan sorular
- Maxima ile sistem stand aynı şey mi?
Maxima, sistem standlarda en yaygın kullanılan alüminyum profil ailesinin adıdır; sistem stand genel kategori, maxima o kategorideki bir yapı sistemidir. Ayrıntı maxima stand sayfasında.
- Stand ve stant yazımlarından hangisi doğru?
Türk Dil Kurumu sözlüğü "stant" biçimini verir; sektörde ve organizatör belgelerinde "stand" yaygındır. Bu sitede sektör yazımı olan "stand" kullanılır; arama motorlarında iki yazım da aynı sayfaya gelir.
- Fuar ile sergi arasında fark var mı?
Türkiye mevzuatında fuar, TOBB izniyle düzenlenen ve ticari amaçlı etkinliktir; sergi daha geniş bir kavramdır. ATA Karnesi mevzuatı ikisini birlikte "fuar ve sergi eşyası" olarak anar.
Kaynaklar
- Fuar Desteklerine İlişkin Genelge (tanımlar, md. 3) — T.C. Ticaret Bakanlığı
- ATA Karnesi — TOBB
- Tüyap stand teknik kuralları ve tanımları — Tüyap / İTO
- UFI: fuar endüstrisi tanımları ve istatistikleri — UFI
Fuar tarihiniz belliyse geri sayım başladı
Parsel sözleşmesi imzalandığı gün stand takvimi de işlemeye başlar. Fuarın adını, tarihini ve parsel ölçüsünü yazın; iki iş günü içinde konsept görseli ve kalem kalem yazılmış teklifle dönelim. Teklif istemek sizi hiçbir şeye bağlamaz.